Ghi sai thông tin bài hát khi phát hành có thể khiến lượt nghe chảy sang hồ sơ của một nghệ sĩ trùng tên, khiến tiền quyền tác giả không tìm được đường về người sáng tác, khiến bài bị từ chối hoặc khó tìm thấy. Cách phòng là lập một bảng thông tin chuẩn cho mình và dùng đúng nó mỗi lần phát hành.
Chào bạn, đây là Nhà Phát Hành. Người làm nhạc dồn hết tâm sức vào bài hát, rồi điền mấy ô thông tin trong vài phút trước giờ gửi. Những ô đó chính là địa chỉ để tiền và người nghe tìm tới bạn. Tập này mình đi qua từng ô và những lỗi hay gặp.
Tên nghệ sĩ: một cách viết duy nhất ở mọi nơi
Nền tảng nghe nhạc nhận ra bạn qua tên nghệ sĩ và mã hồ sơ. Nếu lần này bạn ghi tên có dấu, lần sau không dấu, lần sau nữa thêm một chữ tiếng Anh phía sau, bạn có thể bị tách thành nhiều hồ sơ, mỗi hồ sơ một ít người theo dõi.
Ngược lại, nếu tên bạn trùng với một nghệ sĩ khác, bài của bạn có thể bị gộp vào hồ sơ của họ, hoặc bài của họ lọt vào hồ sơ của bạn. Nghệ sĩ Việt hay gặp chuyện này vì nhiều nghệ danh ngắn giống nhau, và vì hệ thống đôi khi bỏ dấu.
Trước khi chọn nghệ danh, hãy tìm trên các nền tảng lớn xem đã có ai dùng chưa. Khi phát hành, dùng đúng mã hồ sơ nghệ sĩ mà đơn vị phân phối cung cấp cho những lần sau, không để hệ thống tự đoán.
Nếu phát hiện bị gộp nhầm, liên hệ đơn vị phân phối để yêu cầu nền tảng tách ra. Việc này làm được nhưng mất thời gian, nên phòng vẫn hơn chữa.
Người sáng tác và người viết lời: địa chỉ của tiền quyền tác giả
Ô người sáng tác và người viết lời không chỉ để hiện tên cho đẹp. Các hệ thống thu tiền quyền tác giả dùng những thông tin này để biết phải trả tiền cho ai.
Hãy ghi họ tên đầy đủ, thống nhất, đúng như tên người đó đã đăng ký với tổ chức quản lý quyền. Nếu nhạc sĩ đăng ký bằng tên khai sinh mà bạn ghi nghệ danh, tiền có thể không khớp được với ai.
Đừng bỏ trống, đừng ghi chung chung như nhiều tác giả. Nếu có ba người cùng viết, ghi cả ba.
Với bài hát lại, người sáng tác là tác giả gốc, không phải bạn. Ghi sai ở đây không chỉ làm tác giả mất tiền, mà còn là dấu hiệu khiến đơn vị phân phối nghi ngờ và từ chối bài.
Khách mời, phiên bản và những ô dễ nhầm
Khi có người hát cùng, hãy dùng đúng ô nghệ sĩ khách mời thay vì nhét tên họ vào tên bài. Như vậy bài hát xuất hiện đúng trong hồ sơ của cả hai, và người nghe của khách mời cũng thấy bài.
Nếu một bài có nhiều bản như bản mộc, bản phối lại, bản không lời, hãy ghi vào ô phiên bản thay vì đổi tên bài theo kiểu tự nghĩ. Mỗi bản là một bản thu riêng, cần mã định danh riêng.
Tên bài nên viết đúng chuẩn thông thường, không viết hoa toàn bộ, không kèm ký hiệu trang trí, không thêm chữ chính thức hay bản chuẩn. Nhiều nền tảng có quy định định dạng và sẽ từ chối tên không đạt.
Ô ngôn ngữ phải ghi đúng là tiếng Việt nếu lời tiếng Việt. Ô nội dung dành cho người lớn phải khai trung thực. Khai sai có thể khiến bài bị gỡ.
Mã định danh và ngày phát hành gốc
Mỗi bản thu có một mã định danh bản ghi quốc tế. Nếu bạn phát hành lại một bài cũ, qua đơn vị khác hay trong một album mới, hãy dùng lại đúng mã cũ nếu bản thu không đổi. Mã mới đồng nghĩa với lượt nghe bắt đầu lại từ không.
Giữ một bảng ghi mã của mọi bài bạn đã phát hành. Nhiều nghệ sĩ mất mã vì đơn vị phân phối cũ ngừng hoạt động mà mình không lưu lại.
Với bài đã từng phát hành trước đây, nhiều hệ thống có ô ngày phát hành gốc. Ghi đúng giúp bài được xếp đúng thứ tự trong danh sách của bạn.
Ảnh bìa cũng là một phần thông tin. Mỗi lần phát hành, dùng ảnh đúng với bài, đạt kích thước, và không trùng với ảnh bìa của bài khác gây lẫn lộn.
Lập một bảng thông tin chuẩn cho mình
Cách đơn giản nhất để không sai là có một bảng thông tin chuẩn: nghệ danh chính xác, mã hồ sơ nghệ sĩ ở từng nền tảng, tên đầy đủ của những người hay cộng tác, cách viết tên họ, mã định danh của mọi bài đã phát hành.
Mỗi lần phát hành, mở bảng ra và chép từ đó, không gõ lại theo trí nhớ. Gõ lại theo trí nhớ là lúc một dấu hỏi thành dấu ngã.
Sau khi bài lên các nền tảng, dành mười phút kiểm tra: bài có nằm đúng hồ sơ không, tên người sáng tác có hiện đúng không, khách mời có được gắn đúng không. Sửa sớm dễ hơn sửa muộn.
Những ô thông tin khô khan này là con đường tiền và người nghe đi tới bạn trong nhiều năm. Lần phát hành gần nhất, bạn đã dành bao nhiêu phút cho chúng?
Câu hỏi thường gặp
Nghệ danh trùng với nghệ sĩ khác thì làm sao?
Tốt nhất là chọn nghệ danh khác trước khi phát hành. Nếu đã trùng, hãy dùng đúng mã hồ sơ nghệ sĩ khi phát hành và liên hệ đơn vị phân phối nếu bị gộp nhầm. Việc tách hồ sơ làm được nhưng mất thời gian.
Có sửa được thông tin bài hát sau khi đã phát hành không?
Nhiều thông tin sửa được qua đơn vị phân phối, nhưng thời gian cập nhật trên từng nền tảng khác nhau. Một số thông tin như mã định danh không nên thay đổi. Kiểm tra kỹ trước khi gửi vẫn là cách tốt nhất.
Có cần ghi tên nhà sản xuất và người phối khí không?
Nên ghi nếu hệ thống có ô cho những vai trò này. Điều đó ghi nhận công sức của họ và giúp người nghe tìm hiểu. Thoả thuận về quyền lợi của họ nên được làm riêng bằng văn bản.
Ghi tên người sáng tác bằng nghệ danh có được không?
Hiển thị thì được, nhưng để tiền quyền tác giả tìm về, tên cần khớp với tên người đó đã đăng ký ở tổ chức quản lý quyền. Hãy hỏi chính người sáng tác họ muốn ghi thế nào.
Tên bài hát có được dùng biểu tượng cảm xúc không?
Nhiều nền tảng không cho phép biểu tượng trang trí, viết hoa toàn bộ hay thêm chữ không thuộc tên bài. Hãy đọc quy định định dạng của đơn vị phân phối để tránh bị từ chối.
